Góc chia sẻ thông tin khoa học và giáo dục

Theo một kết quả nghiên cứu đăng trên Scientometrics ngày 7/1/2026 , các tạp chí của trường đại học (từ đây viết tắt là UJ) đóng vai trò quan trọng trong hỗ trợ các mô hình phổ biến kiến ​​thức có tính địa phương, mở và phi thương mại, và đại diện cho một mảng xuất bản rộng lớn nhưng đang bị đánh giá thấp. Việc công nhận rộng rãi hơn các UJ là điều cần thiết để đạt được một hệ thống truyền thông học thuật toàn diện và công bằng hơn. Nghiên cứu này là "cuộc điều tra toàn diện nhất về các UJ cho đến nay, cung cấp bản đồ và hồ sơ của 19.414 tạp chí trên toàn thế giới".

Như blog này đã từng phân tích , từ đầu năm 2025 tồn tại 2 bảng xếp hạng đại học với cùng tên gọi Webometrics, sử dụng cùng phương pháp xếp hạng và công bố cùng thời gian mỗi năm. Một là của Cybermetrics Lab (CSIC, Tây Ban Nha - do TS. Isidro Aguillo đứng đầu) với tên miền từng công bố là webometrics.info và một không rõ tác giả hay tổ chức với tên miền công bố là webometrics.org. Trong kỳ xếp hạng tháng 1/2026, webometrics.org đã công bố kết quả trước, đến 23/1 thì webometrics.info công bố. Tuy nhiên kết quả xếp hạng lại khác nhau và đã có CSGDĐH dùng kết quả của webometrics.org nhưng lại ghi là của Cybermetrics Lab.

Hôm nay 21/01/2026, tổ chức Times Higher Education đã công bố kết quả xếp hạng đại học thế giới theo lĩnh vực năm 2026 (Times Higher Education World University Rankings by Subject 2026). Bảng xếp hạng này cho phép so sánh các CSGDĐH trên toàn thế giới trong 11 lĩnh vực, được thực hiện bằng phương pháp như Bảng xếp hạng dại học thế giới của THE với một số điều chỉnh về trọng số của các tiêu chí để phù hợp cho từng lĩnh vực chuyên ngành.

Ngày 19/01/2026, Clarivate đã phát hành danh sách cập nhật tháng 01/2026 và danh sách tổng hợp thay đổi cả năm 2025 (Journal Change Yerar 2025) các tạp chí chỉ mục trong Web of Science. Theo đó, năm 2025 có 481 tạp chí được chấp nhận chỉ mục và 128 tạp chí bị dừng chỉ mục (trong đó 38 tạp chí đình chỉ xuất bản, 55 tạp chí không đạt tiêu chí chất lượng khi đánh giá lại và 35 tạp chí nhà xuất bản không nộp dữ liệu) .

Trong năm 2025, Scopus đã phát hành 11 kỳ cập nhật danh mục tạp chí hàng tháng (không có kỳ tháng 4). Danh sách cập nhật mỗi kỳ dưới dạng file excel, gồm toàn bộ tạp chí được chỉ mục, các tạp chí mới được chỉ mục, các tạp chí dừng chỉ mục....  Dưới đây là tổng hợp danh sách tạp chí dừng chỉ mục Scopus trong 11 kỳ cập nhật năm 2025. 

Lúc 15g00 ngày 15/01/2026, Bảng xếp hạng đại học Việt Nam (VNUR) đã công bố kết quả xếp hạng năm 2026 (VNUR 2026) - 100 CSGDĐH hàng đầu. VNUR là 1 bảng xếp hạng nội địa quy mô lớn nhất hiện nay, công bố hàng năm kể từ năm 2023. VNUR xếp hạng dựa trên 6 tiêu chuẩn, 18 tiêu chí, đã đăng ký với Tổ chức Chuyên gia Xếp hạng Quốc tế (IREG – International Ranking Experts Group) và là một trong 67 bảng xếp hạng quốc gia trên toàn cầu.

Không chỉ còn ở mức đơn giản như chỉnh sửa lỗi chính tả, công cụ AI đã "làm thay" tác giả bài bảo ở những phần việc chuyên sâu hơn như tổng quan tài liệu và xác định khoảng trống nghiên cứu, thiết kế nghiên cứu, viết mã chương trình, xử lý dữ liệu, phân tích kết quả nghiên cứu, viết phần tóm tắt… Trong bối cảnh đó, để bảo đảm tính minh bạch, các tạp chí khoa học đã bổ sung quy định và hướng dẫn cho tác giả về khai báo sử dụng AI trong bản thảo. Dưới đây là một số ví dụ về vị trí và mẫu khai báo theo một số tạp chí.

Chỉ số rủi ro liêm chính nghiên cứu RI²  (Research Integrity Risk Index) vừa được cập nhật với dữ liệu đến 31/12/2025. Theo đó, có 2120 CSGDĐH từ 93 quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới có tên trong danh sách cảnh báo với 5 mức rủi ro về liêm chính nghiên cứu khác nhau. Số CSGDĐH Việt Nam được cảnh báo đã tăng lên 10, so với 8 trong lần công bố tháng 9/2025 và các chỉ số  RI²  cũng thay đổi.  

Ngày 11/12/2025, AppliedHE – một tổ chức tư nhân về công nghệ giáo dục có trụ sở tại Singapore – đã ra mắt bảng xếp hạng đại học công và đại học tư toàn Châu Á (AppliedHE Public & Private University Rankings: ALL ASIA, hay AppliedHE ALL ASIA). Đây là bước mở rộng phạm vi xếp hạng đại học của tổ chức này từ bảng xếp hạng AppliedHE ASEAN đã thực hiện và công bố  từ 2024. Điểm khác biệt của AppliedHE là xếp hạng riêng các CSGDĐH công và tư và đưa phản hồi của sinh viên và kết quả việc làm sau tốt nghiệp vào tiêu chí xếp hạng.