Chuyển đến nội dung chính

Điểm mới của JCR 2025: trích dẫn đến và từ các bài báo bị rút sẽ không còn đóng góp vào chỉ số JIF

Tháng 6 hàng năm, Clarivate sẽ công bố Báo cáo Trích dẫn Tạp chí (Journal Citation Reports, JCR), trong đó thông tin được chờ đón nhất là
Chỉ số tác động (JIF) của các tạp chí được chỉ mục trong Web of Science Core Collection. Trước thềm công bố JCR 2025, ngày 15/5/2025, TS. Nandita Quaderi - Phó Chủ tịch cấp cao & Tổng biên tập, Web of Science đã có bài viết giới thiệu điểm mới của JCR năm nay: từ năm 2025, các trích dẫn đến và từ các bài báo đã bị rút sẽ không còn được tính vào JIF. Dưới đây là nội dung bài viết của 

Ngay từ khi các nhà khoa học bắt đầu thông tin kết quả nghiên cứu của mình, họ đã phải xem lại và đính chính những phát hiện của mình, với lần rút bài đầu tiên được ghi nhận vào năm 1756. Các bài báo bị rút lại vì nhiều lý do - từ những lỗi không cố tình cho đến sự thao túng cố ý - nhưng dù là lý do gì, việc rút bài đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì tính liêm chính của hồ sơ học thuật. Chúng đóng vai trò như một cơ chế tự sửa sai, đảm bảo rằng các kết quả hoặc kết luận sai sót hoặc gian lận không gây hiểu lầm cho công chúng, cộng đồng khoa học hoặc các nhà hoạch định chính sách - tạo ra cơ sở không vững chắc cho các khám phá, chính sách hoặc hành vi trong tương lai.

JIF như một dấu hiệu của sự tin cậy

Chúng tôi nỗ lực hết sức để đảm bảo rằng chỉ những tạp chí đáng tin cậy mới được lập chỉ mục trong Web of Science Core Collection, nguồn dữ liệu cho Journal Citation Reports (JCR). Tuy nhiên, ngay cả những tạp chí đáng tin cậy đôi khi cũng xuất bản nội dung sau đó bị rút lại và chúng tôi đã kiên trì đánh dấu các bài báo đã rút lại trong các tạp chí được lập chỉ mục kể từ năm 2016 và kết hợp dữ liệu của trang Retraction Watch kể từ năm 2022.
Cam kết của chúng tôi đối với tính liêm chính trong nghiên cứu không chỉ giới hạn ở việc lựa chọn biên tập chặt chẽ và giới thiệu các tính năng mới trên Web of Science; mà còn mở rộng đến các số liệu, chỉ số và hình ảnh trực quan mà chúng tôi đưa vào JCR và những hiểu biết sâu sắc mà chúng tôi công bố trong các báo cáo của Viện Thông tin Khoa học (ISI).

Chúng tôi đã xóa JIF đối với các tạp chí mà chúng tôi quan sát thấy dấu hiệu của hành vi trích dẫn bất thường kể từ lần phát hành năm 2008. Vào năm 2023, chúng tôi đã mở rộng JIF từ chỉ các tạp chí có tác động lớn nhất trong lĩnh vực khoa học tự nhiên và khoa học xã hội sang tất cả các tạp chí đã đạt được các tiêu chí chất lượng của chúng tôi và được lập chỉ mục trong Core Collection của Web of Science.

Khi làm như vậy, chúng tôi đã phát triển JIF từ một chỉ dấu cho cấp tạp chí về tác động học thuật trong khoa học tự nhiên và khoa học xã hội thành một chỉ dấu về cả tác động và độ tin cậy trên tất cả các ngành. Vào năm 2024, chúng tôi đã giới thiệu bảng xếp hạng thống nhất mới xuyên suốt các danh mục khoa học và khoa học xã hội của mình, gửi một tín hiệu mạnh mẽ khác rằng chất lượng tạp chí nên được đánh giá ngang bằng với độ tin cậy hơn là tác động trích dẫn cao.

Nội dung và trích dẫn đã bị rút lại

Trích dẫn đến và từ nội dung đã rút lại cần được xử lý thận trọng. Hiện tại, các bài báo đã rút lại chỉ chiếm một phần rất nhỏ; trong Web of Science Core Collection, nội dung đã rút lại chỉ chiếm 0,04% nội dung được lập chỉ mục. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng từ cuộc điều tra đầu tiên của nhà xuất bản, đến việc ký xác nhận từ nhiều tác giả và tổ chức của họ, và thậm chí đôi khi là các thách thức pháp lý, việc rút lại thường mất nhiều năm chứ không phải nhiều tháng.

Sự kết hợp giữa tỷ lệ số lượng ít và thời gian chờ rút lại dài có nghĩa là trích dẫn đến và từ các bài báo đã rút lại chỉ đóng góp một phần nhỏ vào tính toán của JIF. Nhìn chung, trong số hơn 4,6 triệu trích dẫn đóng góp vào JIF của ~ 22.000 tạp chí trong bản phát hành JCR năm 2024, chỉ có ~ 20.000 trích dẫn đến hoặc từ nội dung đã bị rút lại tại thời điểm đó (~ 0,4%). (Xem tại đây để biết thêm thông tin về cách tính JIF).

Trong những năm gần đây, số lượng bài rút lại đã tăng lên và chúng tôi cũng nhận thấy dấu hiệu giảm thời gian rút lại các bài báo đã lập chỉ mục. Với những xu hướng này, chúng tôi đã quyết định đưa ra chính sách mới để bảo vệ chủ động trước bất kỳ thời điểm nào mà các trích dẫn đến và từ nội dung đã rút lại có thể đóng góp lan truyền sự biến dạng trong JIF.
Bắt đầu từ bản phát hành JCR năm nay, chúng tôi sẽ loại trừ các trích dẫn đến và từ nội dung đã rút lại khi tính toán tử số JIF, đảm bảo rằng các trích dẫn từ các bài báo đã rút lại không đóng góp vào giá trị số của JIF. Tuy nhiên, các bài báo đã rút lại vẫn sẽ được đưa vào số lượng bài báo (phần mẫu số của JIF), duy trì tính minh bạch và trách nhiệm giải trình.

Đúng với di sản của chúng tôi, dẫn đầu thông qua sự thay đổi

Tất cả những người tham gia vào việc tạo ra, phản biện, xuất bản và đánh giá tài liệu học thuật đều có trách nhiệm bảo vệ tính liêm chính của hồ sơ học thuật và chúng tôi rất coi trọng trách nhiệm chung đó. Thay đổi này chỉ là bước mới nhất trong những nỗ lực không ngừng của chúng tôi nhằm hỗ trợ tính liêm chính trong quá trình lựa chọn biên tập, trong các sản phẩm và các dữ liệu của chúng tôi.

Chúng tôi sẽ tiếp tục giám sát những thay đổi trong hành vi của tạp chí, xem xét phản hồi của cộng đồng và xem xét cách chúng tôi có thể cải thiện các chỉ số, dữ liệu mô tả và hình ảnh trực quan khác có trong JCR.

Chúng tôi tự hào khi vẫn giữ nguyên di sản của mình trong khi thích ứng với những thay đổi trong bối cảnh học thuật. Eugene Garfield, người sáng lập ra Science Citation Index vào năm 1975 – chỉ số trích dẫn đầu tiên trên thế giới và là tiền thân của Web of Science – được biết đến nhiều nhất với tư cách là người tiên phong trong lĩnh vực trắc lượng thư mục, nhưng ông cũng đóng vai trò quan trọng trong việc định hình tư duy xung quanh tính liêm chính và đạo đức nghiên cứu trong công bố khoa học. Khi chúng tôi kỷ niệm 50 năm thành lập JCR, chúng tôi đang nắm bắt tầm nhìn của Garfield và hướng tới tương lai, củng cố sự tận tâm của chúng tôi trong việc duy trì tính liêm chính của hồ sơ khoa học và tiếp tục hành trình hướng tới một hệ sinh thái học thuật minh bạch, đáng tin cậy và mạnh mẽ hơn.


Nhận xét