Bài viết có tiêu đề "Nghiên cứu cho thấy các trường đại học phát tán dữ liệu từ các trang xếp hạng giả mạo" (Universities spread data from fake ranking sites – Study), giới thiệu kết quả nghiên cứu từ một bài báo công bố ngày 13/5/2026 trên Preprints.org “Đại dịch của các bảng xếp hạng 'săn mồi': Tại sao tính liêm chính học thuật không vượt qua được bài kiểm tra căng thẳng” (The Pandemic of “Predatory” Rankings: Why Academic Integrity Fails the Stress Test).
Theo nghiên cứu đã nêu, dữ liệu của một loạt các trang web bắt chước bảng xếp hạng Webometrics chính thống đã được lan truyền trong khoảng 200 báo cáo chính thức của các trường đại học ở 29 quốc gia thuộc châu Phi, các nước Ả Rập, châu Á và cả châu Âu. Nghiên cứu lập luận: “Sự phân bố địa lý của các trường hợp này làm nổi bật điểm yếu mang tính hệ thống ở các nước đang phát triển”. Indonesia chiếm số lượng nạn nhân cao nhất, tiếp theo là Thổ Nhĩ Kỳ, Ukraine, Philippines, Nam Phi và Ai Cập. Đáng chú ý, sự lừa đảo cũng đã lan đến các tổ chức châu Âu, bao gồm các trường đại học Tây Ban Nha và Ba Lan, chứng minh rằng “ngay cả các hệ thống học thuật lâu đời cũng không miễn nhiễm”.
Theo nghiên cứu, 3 tên miền giả mạo Webometrics chính thống đã được xác định, chúng hoặc làm giả dữ liệu hoặc cung cấp cho các trường đại học “dịch vụ nâng cao vị thế” với chi phí 5.000 Euro (5.821 USD) mỗi tháng. “Các đối tượng gian lận đã đăng ký và lạm dụng các đuôi tên miền thay thế '.org', '.com' và '.online' để bắt chước nền tảng chính thức trong quá trình chuyển đổi tạm thời hệ thống phụ trợ từ dữ liệu của Cybermetrics Lab sang nền tảng lưu trữ mới (máy chủ figshare).”
TS. Aguillo Isidro của Webometrics, người đứng đầu Phòng thí nghiệm Cybermetrics, Tây Ban Nha, tác giả của bảng xếp hạng Webometrics chính thống cho biết: “Nhóm của chúng tôi đã quyết định xử phạt các trường đại học liên kết đến các trang web giả mạo của Webometrics trong ấn bản tiếp theo dự kiến vào cuối tháng 7/2026".
Tiến sĩ Savo Heleta, một nhà nghiên cứu, học giả và nhà phân tích về quốc tế hóa, nói với University World News rằng nghiên cứu đã nêu ra một vấn đề rất nghiêm trọng: một số trường đại học đang sử dụng dữ liệu xếp hạng đại học giả mạo trong các ấn phẩm và thông tin liên lạc chính thức của họ. Bà cho rằng hiện tượng này là “khá đáng lo ngại”.
Chuyên gia giáo dục đại học toàn cầu và giám đốc phân tích chiến lược tại Đại học RMIT ở Úc, Angel Calderon cho rằng điều bắt buộc là các nhà lãnh đạo trường đại học phải đầu tư đầy đủ vào việc xây dựng năng lực và áp dụng các chiến lược dài hạn, theo chương trình để tăng cường quản trị thể chế. “Điều này nên bao gồm việc tập trung bền vững vào quản lý dữ liệu có đạo đức và các thực tiễn đo lường hiệu suất dựa trên tính liêm chính học thuật”.
Theo TS. Vladimir Moskovkin, tác giả của nghiên cứu trên preprint.org, các nhà hoạch định chính sách giáo dục đại học phải ngừng sử dụng các bảng xếp hạng thương mại làm tiêu chuẩn cho việc cấp vốn của nhà nước và đánh giá thể chế. “Cần phải khẩn cấp thiết lập các cơ chế kiểm toán quốc gia và quốc tế độc lập, nghiêm ngặt đối với các số liệu học thuật để đảm bảo tính liêm chính trong nghiên cứu”, ông nói.
Trước đó, từ ngày 30/8/2025, trên blog này đã có bài viết "Xếp hạng đại học Webometrics: có đang thật giả lẫn lộn?" chỉ ra các dấu hiệu khuất tất và xác định Webometrics chính thống của TS. Isidro Aguilllo đã bị giả mạo ở website webometrics.org với các minh chứng cũng như xác nhận từ "cha đẻ" của bảng xếp hạng. Ngày 25/1/2026, tác giả tiếp tục có bài "Tiếp tục câu chuyện về xếp hạng đại học Webometrics" phân tích thêm những con số vênh nhau giữa kết quả xếp hạng thật và xếp hạng "dỏm".
Tác giả của blog cũng đã gửi email, tin nhắn (qua trang chủ) đến một số tờ báo, một số CSGDĐH Việt Nam để cảnh báo việc đưa nhầm kết quả xếp hạng đại học giả mạo. Nhưng rất tiếc không có ai phản hồi và đến nay các tin tức dẫn kết quả từ webometrics.org vẫn còn tồn tại, ví dụ: Báo Tiền Phong, Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, Trường ĐH Hoa Sen, ĐH Thái Nguyên...
PKL
Cảm ơn!
Trả lờiXóa